मुंबई – सणासुदीच्या दिवसांपूर्वी साखरेच्या किमती वाढत असल्याने, क्विक-कॉमर्स ॲप्स आणि मोठ्या विक्रेत्यांनी साखरेच्या खरेदीवर मर्यादा घातल्या आहेत. पुरवठा वाढवण्यासाठी आणि सट्टेबाजीची खरेदी कमी करण्यासाठी सरकारच्या उपाययोजनांसोबतच हे निर्बंध लागू करण्यात आले आहेत.
साखरेच्या वाढत्या किमतींमुळे भारतीय कुटुंबांसाठी सणासुदीचा काळ थोडा कमी गोड होऊ शकतो. सण जवळ आल्याने, कुटुंबे मिठाई, गोड पदार्थ आणि पारंपरिक पदार्थांसाठी साखरेचा साठा करणार असल्याने मागणी वाढणार आहे, परंतु ग्राहक आता दुहेरी पेचात सापडले आहेत. त्यांना साखरेसाठी जास्त पैसे मोजावे लागत आहेत आणि त्याच वेळी क्विक-कॉमर्स प्लॅटफॉर्म आणि ऑफलाइन विक्रेत्यांनी खरेदीवर मर्यादा घातल्यामुळे ते किती साखर खरेदी करू शकतात यावरही निर्बंध आले आहेत.
क्विक-कॉमर्स प्लॅटफॉर्मवरील परिस्थितीचा आढावा घेतल्यावर, इंडिया टुडे डिजिटलला असे आढळले की झेप्टो, ब्लिंकइट आणि स्विगी इन्स्टामार्टने काही साखर उत्पादनांवर खरेदीच्या प्रमाणावर मर्यादा घातल्या आहेत, ज्यामुळे ग्राहक एका ऑर्डरमध्ये किती पॅक जोडू शकतो यावर निर्बंध आले आहेत.
हे निर्बंध उत्पादने आणि प्लॅटफॉर्मनुसार वेगवेगळे आहेत. उदाहरणार्थ, झेप्टोवर, काही साखर उत्पादनांच्या खरेदीच्या पॅकच्या संख्येवर मर्यादा आहेत, तसेच ॲप काही विशिष्ट उत्पादनांसाठी मर्यादित उपलब्धतेची सूचना देखील देते.
ब्लिंकइटवरही अशाच प्रकारे साखरेच्या काही पॅकवर खरेदीची मर्यादा दर्शविली जाते.
स्विगी इन्स्टामार्टवर, सुप्रीम हार्वेस्ट क्रिस्टल शुगरच्या सूचीमध्ये प्रति ऑर्डर दोन १-किलो पॅकची मर्यादा दाखवण्यात आली होती.
साखरेच्या किमती मोठ्या प्रमाणात वाढल्यामुळे ही मर्यादा घालण्यात आली आहे, ज्यामुळे ग्राहक आणि विक्रेते दोघांवरही दबाव येत आहे, विशेषतः अशा वेळी जेव्हा मागणी वाढण्याची अपेक्षा आहे.
आणि हे केवळ ऑनलाइन शॉपिंगपुरतेच मर्यादित नाही.खरेदीवरील निर्बंधांचा परिणाम आता प्रत्यक्ष दुकानांमधील (फिजिकल रिटेल) विक्रीवरही दिसून येत आहे.’टाइम्स ऑफ इंडिया’च्या वृत्तानुसार, डी-मार्ट (DMart) आणि रिलायन्स (Reliance) यांसारख्या मोठ्या ऑफलाइन रिटेल साखळ्यांनी काही स्टोअर्समध्ये प्रति ग्राहक साखर खरेदीची मर्यादा साधारणपणे २ ते ३ किलो इतकी निश्चित केली आहे.याचा अर्थ असा की, ग्राहकांना किरकोळ विक्रीच्या दोन्ही आघाड्यांवर निर्बंधांचा सामना करावा लागत आहे — मग ते जलद वितरणासाठी (क्विक डिलिव्हरी) ऑनलाइन साखर मागवत असोत किंवा ती खरेदी करण्यासाठी सुपरमार्केटमध्ये जात असोत.ही वेळ अत्यंत महत्त्वाची आहे.
सणासुदीच्या काळात साखरेची मागणी मोठ्या प्रमाणात वाढते; कारण या काळात घराघरांमध्ये मिठाई आणि पारंपरिक पदार्थ बनवले जातात, तसेच मिठाईची दुकाने, बेकरीज आणि खाद्यपदार्थांशी संबंधित इतर व्यवसायही साखरेची खरेदी वाढवतात.साखर महाग का होत आहे?साखरेच्या वाढत्या दरांमुळे सरकारला हस्तक्षेप करावा लागला असून, पुरवठा सुधारण्यासाठी आणि साठेबाजी रोखण्यासाठी उपाययोजना कराव्या लागल्या आहेत.सरकारने कच्च्या साखरेच्या (raw sugar) शुल्क-मुक्त आयातीबाबतचे नियम सुधारले आहेत. यामुळे आयातदारांना, आयात केलेल्या कच्च्या साखरेवर प्रक्रिया करून तिचे शुद्ध साखरेत (refined sugar) रूपांतर करण्यासाठी आणि ती देशांतर्गत बाजारात विकण्यासाठी अधिक वेळ मिळाला आहे.
२० ऑगस्ट रोजी जारी करण्यात आलेल्या मूळ अधिसूचनेनुसार, सरकारने खालील गोष्टींना परवानगी दिली होती:३१ ऑक्टोबर २०२६ पर्यंत ‘टॅरिफ-रेट कोटा’ (TRQ) अंतर्गत १० लाख टन (१ दशलक्ष टन) कच्च्या साखरेची शुल्क-मुक्त आयात करणे.आयातदारांसाठी अट अशी होती की, त्यांनी कच्च्या साखरेचे पांढऱ्या किंवा शुद्ध साखरेत रूपांतर करून ती ३१ ऑक्टोबरपर्यंत भारतात विकणे आवश्यक होते.
