सोनम वांगचूक यांची मागणी
लेह – मला राष्ट्रीय सुरक्षा कायद्यान्वये (रासुका ) देशद्रोही ठरवून केंद्र सरकारने अटक केली होती . या प्रकरणी सर्वोच्च न्यायालयाने सविस्तर निकाल द्यावा . त्यामुळे या कायद्याचा गैरवापर करून इतर निर्दोष व्यक्तींना अडकविले जाऊ नये अशो अपेक्षा पर्यावरणतज्ञ सोनम वांगचूक यांनी व्यक्त केली
वांगचूक यांनी असेही म्हटले की, केवळ तो आदेश रद्द करण्याव्यतिरिक्त, न्यायसंस्थेने या प्रकरणात एक सविस्तर निकाल नोंदवावा अशी त्यांची इच्छा आहे; ज्यामुळे भविष्यातील प्रशासकीय अधिकाऱ्यांना ‘राष्ट्रीय सुरक्षा कायदा’ (National Security Act) सारख्या कायद्यांचा वापर कसा करावा—आणि विशेषतः कसा करू नये—हे समजण्यास मदत होईल.
वांगचुक यांना न्यायालयात आपल्या विजयाबद्दल पूर्ण खात्री होती; परंतु त्यांना केवळ स्वतःची सुटका करून घेणारा विजयच नव्हे, तर लडाख आणि हिमालयाच्या हिताचा लढा पुढे नेणारा—अशा दुहेरी लाभाचा (‘win-win’)—विजय अपेक्षित होता.
“जर सरकारने मला देशद्रोही ठरवून त्यासाठी तुरुंगात टाकले असेल, पण आता माझी सुटका करत असतील, तर याचा अर्थ ती एक चूक होती. नाहीतर, ज्याला ते देशद्रोही मानतात, त्याला ते समाजात परत का सोडतील?”
जवळपास सहा महिने कोठडीत राहिल्यानंतर, सुटका झालेल्या वांगचूक यांनी मंगळवार, ३ मार्च रोजी पत्रकारांना संबोधित करताना हे शब्द उच्चारले.
सरकारने त्यांच्यावर केलेल्या आरोपांबद्दल विचारले असता, ते म्हणाले की न्यायालयात ते आरोप “निरर्थक किंवा, उत्तम परिस्थितीत, गैरसमजातून केलेले, आणि वाईट परिस्थितीत, खोडसाळपणाने केलेले” असल्याचे सिद्ध झाले, “पण मला विश्वास ठेवायचा आहे की तो काहीतरी गैरसमज होता”. ते पुढे म्हणाले की त्यांच्या अटकेमागील कारणांपैकी एक कारण “भाषिक गैरसमज” हे होते.
ते असेही म्हणाले की, आदेश रद्द करण्याबरोबरच, न्यायव्यवस्थेने या प्रकरणात निकाल नोंदवावा अशी त्यांची इच्छा आहे, ज्यामुळे भविष्यातील कार्यकारी अधिकाऱ्यांना राष्ट्रीय सुरक्षा कायद्यासारखे कायदे कसे वापरावेत आणि विशेषतः कसे वापरू नयेत हे समजण्यास मदत होईल.
वांगचुक यांना न्यायालयात आपल्या विजयाचा विश्वास होता, पण ते एका अशा ‘विन-विन’ विजयाच्या शोधात होते, ज्यात केवळ त्यांची सुटकाच नव्हे, तर लडाख आणि हिमालयाच्या हिताला पुढे नेण्याचाही विजय मिळेल.
